Somberheid en de menselijke overmoed

Ton Lemaire heeft een nieuw boek geschreven: De val van Prometheus. Ik heb het niet gelezen, maar de recensie alleen al straalt een en al somberheid uit. Klinkt in zijn pleidooi voor ‘terug naar de natuur’ en consuminderen een pessimistisch denkmodel door? Wordt Lemaire’s passie voor de natuur en natuurvolken vertroebeld door het te vermengen met westerse filosofieën die de ondergang aankondigen van deze wereld en haar beschaving. Maar een leven los van de natuur leidt niet tot de ondergang. Het is alleen een heel ander leven en omdat sommigen er niks van moet hebben en overal om zich heen het verderf en hedonisme zien, verkondigen zij het einde der tijden aan. Da’s op zijn minst vreemd.

Vreemd omdat een dergelijke somberheid ver af staat van de levenswandel van natuurvolkeren. Niet dat er geen sombere mensen rondlopen op Lapland of in het Braziliaans regenwoud, vast wel, maar ze luiden niet de klok van het einde der tijden. Men kan treuren om het verlies, maar in de lange geschiedenis van de aarde zijn er enorme ‘natuurlijke’ verstoringen geweest die de wereld op z’n kop hebben gezet. Ik heb me laten vertellen dat die gedachte wordt belicht in een boek van de geoloog A.J.H Haak: De menselijke maat. Ook nog niet gelezen! Misschien schuilt er juist overmoed in het aankondigen van de eindtijd?

Over het boek van Lemaire:
Onze maatschappij is verslaafd aan economische groei, geobsedeerd door consumentisme en verstrikt in een behoeftenspiraal. Ze blijkt in het licht van de naderende schaarste aan fossiele brandstoffen een kolos op lemen voeten te zijn, verblind door de illusie dat moderne technologie voor alles een oplossing heeft en de aarde onuitputtelijk is.
In De val van Prometheus stelt Ton Lemaire deze overmoed aan de kaak. Hij pleit voor een leven in eenvoud, met een herwaardering voor het kleinschalige, en geïnspireerd door een ecologische spiritualiteit. Hij toont de fatale samenhang aan tussen vooruitgang en vernietiging en de dringende noodzaak om ons los te maken van een denk- en productiewijze die niet alleen de planeet maar ook mensen opoffert aan haar onmatige groei en megalomane projecten.
Door de verscheidenheid aan thema’s – van de hapsnap-cultuur, de ideologie van de sport, de vergiftiging van het voedsel tot het monotheïsme en de globalisering – en de persoonlijke stellingname is De val van Prometheus een betrokken en oorspronkelijk boek.

, ,

No comments yet.

Geef een reactie