Next Step in christelijk realisme

“For our journey is not complete until our wives, our mothers, and daughters can earn a living equal to their efforts. Our journey is not complete until our gay brothers and sisters are treated like anyone else under the law – for if we are truly created equal, then surely the love we commit to one another must be equal as well.”
Obama 21 januari 2013

De inaugurale rede die Obama vandaag uitsprak, laat zien waarom Europa op dit moment minder interessant is. Obama zette de next step in christelijk realisme door iedereen gelijk te schakelen. We worden immers gelijk geboren. Ik vermoed niet dat Obama rechtstreeks op Ratzinger heeft willen reageren, maar ik kon zijn toespraak niet los zien van de kersttoespraak van de Paus van precies een maand geleden. Als we de kersttoespraak erbij nemen dan valt op dat Ratzinger ook eerst over vrouwen spreekt en daarna over ‘gender’. Ratzinger postuleert zijn mening door te verwijzen en te citeren uit een onderzoek van de opperrabbijn van Frankrijk, Gilles Bernh.

“While up to now we regarded a false understanding of the nature of human freedom as one cause of the crisis of the family, it is now becoming clear that the very notion of being – of what being human really means – is being called into question. He [Bernh] quotes the famous saying of Simone de Beauvoir: “one is not born a woman, one becomes so” (on ne naît pas femme, on le devient). These words lay the foundation for what is put forward today under the term “gender” as a new philosophy of sexuality.”
Ratzinger 21 december 2012

Over deze passage is daarna ophef ontstaan. Veel homoseksuelen voelen zich weggezet als tweederangs mensen. Ratzinger zegt daarover niet direct iets. Of je man of vrouw bent is door God gegeven volgens de kerk en die natuur is heilig. Daar mag je niet aan sleutelen of mee experimenteren. Ik denk dat Obama hier niet direct iets op tegen heeft, maar hij blijft bij de ideologie vandaan en redeneert heel pragmatisch. Waar Ratzinger de nadruk legt op ‘man en vrouw schiep hij hen’, stelt Obama de liefde tussen mensen voorop. En dit raakt de kern van het Christelijk realisme, namelijk dat wij het koninkrijk Gods niet kunnen verordineren, maar wel dichterbij brengen. De toespraak van Obama is actiegericht en doet een groot beroep op ieders verantwoordelijkheid. Een van de problemen die we in Europa op te lossen hebben, is misschien de niet-democratische positie van de Paus. Een positie waar veel ideologie en macht aan kleeft. Het lijkt of Ratzinger daar zelf last van heeft. Maar ook bijvoorbeeld Antoine Bodar die zichtbaar vermoeid overkomt op TV wanneer hij gevraagd wordt om even de uitspraken van de Paus uit te leggen. Met uitleg heeft dat niks te doen, hij figureert in een Jip en Janneke-framing van de berichtgeving over die toespraak. Een typisch Nederlandse kwaal die ook optreedt bij de berichtgeving over de inaugurale rede van Obama. De Nederlandse verslaggever loopt over van cynisme.[/one_half]

Recent is van Ratzinger zijn derde boek verschenen over het leven van Jezus. Dit derde boek gaat over de geboorte en kinderjaren van Jezus. Ik heb alleen een recensie gelezen en daarin komt naar voren dat Ratzinger de nadruk legt op de vrijheid van de mens. Verhalen over maagdelijke geboortes waren zeker niet nieuw, ze bestonden al in het oude Egypte. De farao was immers plaatsvervanger van God. Het komt op mij over als volgt Ratzinger hier een Joodse manier van denken, door verhalen die elders al bekend waren, in de geschiedenis van het Joodse volk een nieuwe betekenis te geven. Welnu, voor de geboorte van Jezus heeft God een mens nodig, een vrouw welteverstaan. En Maria staat het vrij om te weigeren door de heilige geest te worden bevrucht. Op die vrije keuze legt Ratzinger veel nadruk.

De geboorte van Jezus en zijn wederopstanding bepalen het ‘schandalige realisme’ van het Christendom, aldus de recensent. Want dat zijn namelijk twee momenten waarop God niet meer los staat van de materie. God is voor de incarnatie van het woord afhankelijk van de vrijheid van de mens. In de woorden van Clairveaux: God heeft de vrijheid van de mens nodig. God blijft niet ver weg. God zoekt vooral de armen en weerlozen op. Dit diep medelijden was ook sterk aanwezig in de toespraak van Obama. Wederom actiever geformuleerd.
 ‘And we must be a source of hope to the poor, the sick, the marginalized, the victims of prejudice – not out of mere charity, but because peace in our time requires the constant advance of those principles that our common creed describes: tolerance and opportunity; human dignity and justice.’ Obama

Ratzinger wijst de verafgoding van ‘de sterke’ af en ook de aristocratische blik die het zwakke verafschuwt. Ik denk dat in de kersttoespraak vooral geprobeerd is het belang van een menswaardig bestaan voor het voetlicht te brengen. Zo kwam het niet over. Obama stapt van zijn voetstuk en plaatst zich op gelijke hoogte met elke burger en doet een klemmend beroep op die burger.
 ‘Let each of us now embrace, with solemn duty and awesome joy, what is our lasting birthright. With common effort and common purpose, with passion and dedication, let us answer the call of history, and carry into an uncertain future that precious light of freedom.’ Obama

Ik heb geen eindoordeel, maar ergens vermoed ik dat een hernieuwd realisme de verbinding tussen Europa en Amerika weer aanhaalt. Hoe dan ook een interculturele realiteit. Nog een reflectie, ik denk dat wat ik in deze blog aan het doen ben in de richting gaat van wat als nieuwe manier van leren doorgaat (John Seely Brown). Het remixen, het belang van het sleutelen en experimenteren in het creëren van kennis, speelt daarin een grote rol. En dan die remix weer teruggeven in de vorm van bijvoorbeeld een blog. In mijn volgende blog ga ik weer terug naar de kernconcepten in de wereldculturen. Dit was een hele inspannende remix!

, , ,

No comments yet.

Geef een reactie